T.C.

BOĞAZİÇİ ÜNİVERSİTESİ

İDARİ VE MALİ İŞLER DAİRE BAŞKANLIĞI

İhale ve Satın Alma Şube Müdürlüğü

SÜRDÜRÜLEBİLİR SATIN ALMA POLİTİKASI

Sürdürülebilir Tedarik,

Sürdürülebilir tedarik, yaşam döngüsü boyunca çevresel, sosyal ve ekonomik açıdan olumsuz etkilerin en aza indirildiği tedarik modelidir. Sürdürülebilir satınalma, sürekli bir gelişim sürecidir. Ürünün ömür devri boyunca karşılaşılabilecek tüm riskleri, etkilerini ve çözüm yollarını ele alan bir yaklaşımdır.

Sürdürülebilir tedarik prensiplerimiz;

• Hesap verebilirlik: Üniversitemiz toplum, ekonomi ve çevre üzerinde oluşturduğu etkilerden sorumlu olmalıdır. Bu sorumluluk tedarik bağlamında özellikle mal veya hizmetlere ilişkin bir yaşam döngüsü perspektifiyle, kuruluşun tedarik zincirleri üzerindeki etkileri için hesap verebilir olmasını sağlar.
• Şeffaflık: Kurumumuz çevreyi, toplumu ve ekonomiyi etkileyen kararlarında ve faaliyetlerde şeffaf olmalıdır. Satın alma süreçleri açısından değerlendirildiğinde, özellikle satın alma kararlarında ve faaliyetlerinde şeffaf olmayı ve tedarikçilerini şeffaf olmaya teşvik etmeyi içerir. Şeffaflık, paydaş diyaloğu ve iş birliğinin temelidir.
• Etik davranış: Kurumumuz etik davranmalı ve tedarik zincirleri boyunca etik davranışı teşvik etmelidir.
• Fırsat eşitliği: Başkanlığımız ve birimimiz olarak tüm satın alma kararlarında önyargıdan ve temelsiz kabullerden kaçınmalıdır. Yerel tedarikçiler ve küçük ve orta ölçekli kuruluşlar dahil olmak üzere tüm tedarikçiler, rekabet etmek için tam ve adil bir fırsata sahip olmalıdır.
• Paydaş çıkarlarına saygı duymak: Kurumumuz tedarik faaliyetlerinden etkilenen paydaşların çıkarlarına saygı duymalı, bunları dikkate almalı ve bunlara gereken yanıtı vermelidir.
• Hukukun üstünlüğüne ve uluslararası davranış normlarına saygı: Kurumumuz, tedarik zincirleri boyunca olası ihlallerden haberdar olmaya çalışmalıdır. Tedarikçilerini aktif olarak bu kurallara uymaya teşvik etmeli ve durumların gerektirdiği şekilde uyumu değerlendirip ele almalıdır.
• İnsan haklarına saygı: Kurumumuz uluslararası kabul görmüş insan haklarına saygı göstermelidir.
• Yenilikçi çözümler: Üniversitemiz bünyesinde, sürdürülebilirlik hedeflerine yönelik çözümler aramalı ve tüm tedarik zinciri boyunca daha sürdürülebilir sonuçları teşvik etmek için yenilikçi tedarik uygulamalarını teşvik etmelidir.
• İhtiyaçlara odaklanma: Kurumumuz kendisinin ve paydaşlarının taleplerini gözden geçirmeli, gerçek anlamda ihtiyaç duyulanı satın almalı ve daha sürdürülebilir alternatifler aramalıdır.
• Entegrasyon: Kurumumuz, sürdürülebilir sonuçları en üst düzeye çıkarmak için sürdürülebilirliğin tüm mevcut satın alma uygulamalarına entegre edilmesini sağlamalıdır.
• Maliyetlerin analizi: Eğitim kurumumuz yaşam döngüsü boyunca oluşan maliyeti, elde edilen paranın karşılığını ve satın alma faaliyetlerinden kaynaklanan toplum, çevre ve ekonomi için maliyet ve faydaları dikkate almalıdır.
• Sürekli iyileştirme: Eğitim kurumumuz sürdürülebilirlik uygulamalarını ve sonuçlarını sürekli olarak iyileştirmeye çalışmalı ve tedarik zincirlerindeki kuruluşları da aynısını yapmaya teşvik etmelidir.

ISO 20400 SÜRDÜRÜLEBİR TEDARİK STANDARDI

ISO 20400 Sürdürülebilir Tedarik Standardı, sürdürülebilir tedarik konusunda kılavuzlar sağlayan uluslararası bir standarttır.

ISO 20400 Sürdürülebilir Tedarik için dünyanın ilk Uluslararası Standardıdır ve kuruluşların sürdürülebilir satın alma uygulamaları ve politikaları geliştirmelerine ve uygulamalarına yardımcı olmayı amaçlamaktadır.

ISO 20400 standardının ana yönergeleri, kuruluşun satın alma politikası ve stratejisine sürdürülebilirliğin entegre edilmesi, risklerin ve fırsatların yönetilmesi, sürdürülebilirliğin satın alma süreçlerine entegre edilmesi, sürdürülebilir satın alma performansının ölçülmesi ve iyileştirilmesi gibi temel sürdürülebilirlik konularını içermektedir. Sürdürülebilir satın alma girişimlerinin başarılı olması için paydaşların katılımı da aynı derecede önemlidir. Bu nedenle, tedarik zinciri boyunca paydaşların katılımına büyük önem verilmektedir.

Satın alma, büyük veya küçük tüm organizasyonlarda büyük bir rol oynar. Bir kuruluşun kimden satın aldığı; performansı üzerinde satın aldığı kadar büyük bir etkiye sahiptir. Tedarikçilerin – çalışma koşulları ve risk yönetiminden çevresel etkilerine kadar her şeyde – sağlam ve etik uygulamalara sahip olmalarını sağlamak, yalnızca işlerin daha iyi çalışmasını sağlamakla kalmaz, aynı zamanda bulundukları topluluklardaki herkesin hayatını iyileştirme potansiyeline sahiptir.

Niçin Sürdürülebilir Satın Alma?

Sürdürülebilir Satın Alma Politikası Stratejisi’nde Hedeflerimiz;

• Üniversite bünyesinde önceliğimiz, ihtiyacımızı gerçekçi bir şekilde oluşturmamız gerekir. Satın alınan ürünlerin fiyatının yanı sıra, kalitesi, aldığımız ürünün amacını tam olarak karşılaması, ömrü, arızalandığında parça temini ve yedek parçaların fiyatı, yerli ürünün desteklenmesi ve çevreci tedarikçi ile çalışıp çevreci ürün satın almak önceliklerimiz arasında olmalıdır.
• Ayrıca birimlerimiz, kullanılmayan ya da artık ihtiyaç duyulmayan ürünlerini görsel ve özelliklerini belirten BU Ambar uygulamasında paylaşarak, ihtiyacı olan bölümlerin buradan temin edebilmeleri sağlanarak, gereksiz satın alma işlemleri en aza indirilir. Arızalanan veya atıl duruma düşmüş makine ve teçhizatların tamir edilip, geri kazanılmalı ve yeniden kullanım alanları oluşturulmalı.
• İkinci adımda maliyet analizleri yapılmalı. Satın alma fiyatı, dikkate alınması gereken tek maliyet unsuru değildir. Enerji, atık veya sarf malzemeleri maliyetleri bazen ürünün kendisinden daha pahalı olabilir, bu nedenle karar verirken tüm maliyet kalemleri göz önünde bulundurulmalı.
• Güvenilir sertifikalı ürünler satın alınır. Sertifikalı ürünler çevresel etkiyi azaltan, bütün paydaşlara işletmenin doğal çevreye karşı hassas, dost olduğu fikrini veren kalite temelli üretilirler.
• Satın alma stratejisi çerçevesinde, çevreyle ilgili katlanılan maliyetleri azaltmak için piyasadaki fırsatlar sürekli olarak yeniden değerlendirilmeli, çevreye daha az zarar verecek malzemeler araştırılmalı ve üretimde kullanılmalıdır. Ekolojik ve ekonomik açıdan doğru satın alma kararlarını verebilmek için, tedarikçiler sadece teklif ettikleri fiyat bazında değil, çevrebilimle ilgili çevreye bakış açıları da göz önünde bulundurularak değerlendirilmelidir. Bu değerlendirme, çerçevesinde, tedarikçinin üretim süreçlerinin çevre dostu olup olmadığı ve çevreyle ilgili problemlerin çözümünde işbirliği yapmaya istekli olup olmadığı da dikkate alınmalıdır. Tedarikçilerin eşit şartlar altında değerlendirildiği bir ortam sağlamalı, Tedarikçi zincirinde yeni tedarikçilerin katılımını sürekli sağlayarak çeşitlilik oluşturmalı.
• Laboratuvar, fakülte mutfakları gibi alanlarda kullanılan soğutucu gibi cihazların “A sınıfı” sertifikasına sahip enerji tasarruflu cihazlar olmasına özen gösterilmelidir. Kampüste en sık kullanılan elektronik aletlerden olan bilgisayar ve yazıcılar da, bir enerji tasarrufu standardı olan ve ürünün öngörüldüğünden %20-30 arasında daha az enerji tükettiğini gösteren Energy- Star belgesine sahip olmalıdır.
• Atık toplamak için kampüslerin belli merkezi yerlerine geri dönüşüm sistemi olan "Yeşil Nokta" kurulabilir, kağıt, cam, metal, plastik, pil, kauçuk, akümülatör, toner, kartuş, elektrik ve elektronik vb ürünlerin toplanıp, geri dönüşüme katkıda bulunmamız hedeflenir.
• Kırtasiye ürünlerinde, tüketim en aza indirilir. Gereksiz yazıcı kullanmama, çift yönlü kağıt kullanımı, ofislerde tekrar kullanılabilir malzemeleri seçme gibi tüketimi en aza indirecek davranışlar geliştirilir.
• Üniversitemiz genelinde, az yakıt kullanan araçların tercihi ve çevre dostu araçların satınalınması.​​​​​​​
• Elektronik ürünlerde; enerji tasarruflu, enerji verimliliği yüksek, sertifikalı, geri dönüştürülmüş içeriğe sahip, onarılabilen ürünler tercih edilmelidir.